{"id":121385,"date":"2026-03-17T21:57:49","date_gmt":"2026-03-18T03:57:49","guid":{"rendered":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/?p=121385"},"modified":"2026-03-17T21:57:55","modified_gmt":"2026-03-18T03:57:55","slug":"cai-espacio-central-de-saberes-y-tradicion-en-cumbre-tajin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/2026\/03\/17\/cai-espacio-central-de-saberes-y-tradicion-en-cumbre-tajin\/","title":{"rendered":"CAI, espacio central de saberes y tradici\u00f3n en Cumbre Taj\u00edn"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1600\" height=\"1066\" data-attachment-id=\"121390\" data-permalink=\"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/2026\/03\/17\/cai-espacio-central-de-saberes-y-tradicion-en-cumbre-tajin\/tradicion-cumbre-tajin5\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin5.jpeg?fit=1600%2C1066&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"1600,1066\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"tradicion-cumbre-tajin5\" data-image-description=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin5.jpeg?fit=660%2C365&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin5.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" data-id=\"121390\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin5.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" alt=\"\" class=\"wp-image-121390\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin5.jpeg?w=1600&amp;ssl=1 1600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin5.jpeg?resize=1536%2C1023&amp;ssl=1 1536w, https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin5.jpeg?w=1280&amp;ssl=1 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1600\" height=\"1066\" data-attachment-id=\"121389\" data-permalink=\"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/2026\/03\/17\/cai-espacio-central-de-saberes-y-tradicion-en-cumbre-tajin\/tradicion-cumbre-tajin4\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin4.jpeg?fit=1600%2C1066&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"1600,1066\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"tradicion-cumbre-tajin4\" data-image-description=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin4.jpeg?fit=660%2C365&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin4.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" data-id=\"121389\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin4.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" alt=\"\" class=\"wp-image-121389\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin4.jpeg?w=1600&amp;ssl=1 1600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin4.jpeg?resize=1536%2C1023&amp;ssl=1 1536w, https:\/\/i0.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin4.jpeg?w=1280&amp;ssl=1 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"345\" data-attachment-id=\"121388\" data-permalink=\"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/2026\/03\/17\/cai-espacio-central-de-saberes-y-tradicion-en-cumbre-tajin\/tradicion-cumbre-tajin3\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin3.jpeg?fit=740%2C399&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"740,399\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"tradicion-cumbre-tajin3\" data-image-description=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin3.jpeg?fit=660%2C365&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin3.jpeg?fit=640%2C345&amp;ssl=1\" data-id=\"121388\" src=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin3.jpeg?resize=640%2C345&#038;ssl=1\" alt=\"\" class=\"wp-image-121388\" data-recalc-dims=\"1\"\/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1600\" height=\"900\" data-attachment-id=\"121387\" data-permalink=\"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/2026\/03\/17\/cai-espacio-central-de-saberes-y-tradicion-en-cumbre-tajin\/tradicion-cumbre-tajin2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?fit=1600%2C900&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"1600,900\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"tradicion-cumbre-tajin2\" data-image-description=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?fit=660%2C365&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" data-id=\"121387\" src=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" alt=\"\" class=\"wp-image-121387\" srcset=\"https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?w=1600&amp;ssl=1 1600w, https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?resize=500%2C280&amp;ssl=1 500w, https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?resize=1536%2C864&amp;ssl=1 1536w, https:\/\/i2.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin2.jpeg?w=1280&amp;ssl=1 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1600\" height=\"1066\" data-attachment-id=\"121386\" data-permalink=\"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/2026\/03\/17\/cai-espacio-central-de-saberes-y-tradicion-en-cumbre-tajin\/tradicion-cumbre-tajin1\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i1.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin1.jpeg?fit=1600%2C1066&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"1600,1066\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"tradicion-cumbre-tajin1\" data-image-description=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i1.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin1.jpeg?fit=660%2C365&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i1.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin1.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" data-id=\"121386\" src=\"https:\/\/i1.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin1.jpeg?fit=640%2C366&amp;ssl=1\" alt=\"\" class=\"wp-image-121386\" srcset=\"https:\/\/i1.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin1.jpeg?w=1600&amp;ssl=1 1600w, https:\/\/i1.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin1.jpeg?resize=1536%2C1023&amp;ssl=1 1536w, https:\/\/i1.wp.com\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/tradicion-cumbre-tajin1.jpeg?w=1280&amp;ssl=1 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>El Kantiy\u00e1n, ser\u00e1 sede de ceremonias y di\u00e1logos guiados por abuelas y abuelos.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Xalapa, Ver., martes 17 de marzo de 2026.-<\/strong> El Centro de las Artes Ind\u00edgenas (CAI), Xtaxkgakget Makgkaxtlawana, reconocido como Patrimonio Cultural Inmaterial de la Humanidad, ser\u00e1 uno de los principales espacios de Cumbre Taj\u00edn, Tapaxawan: alegr\u00eda que une culturas. Del 20 al 22 de marzo abrir\u00e1 sus 16 casas-escuela para compartir la riqueza cultural, espiritual y comunitaria del pueblo totonaca.<\/p>\n\n\n\n<p>En este espacio vivo, la experiencia cultural se construye a partir de saberes transmitidos de generaci\u00f3n en generaci\u00f3n. El Kantiy\u00e1n, Casa Grande de la Sabidur\u00eda, es el coraz\u00f3n del Centro, donde el Consejo de Abuelas y Abuelos gu\u00eda ceremonias, bendiciones y reflexiones que dan sentido a la vida comunitaria.<\/p>\n\n\n\n<p>Alrededor de este n\u00facleo, las casas-escuela permiten a las y los visitantes adentrarse en pr\u00e1cticas que dan identidad al pueblo totonaca: el Mundo del Algod\u00f3n, donde se preserva el arte del hilado y el telar; la Casa de Alfarer\u00eda, que resguarda el conocimiento del barro; y la Casa de la Cocina Tradicional, donde el alimento se concibe como v\u00ednculo entre cuerpo, comunidad y espiritualidad.<\/p>\n\n\n\n<p>El recorrido se complementa con espacios dedicados a la lengua y la memoria, como la Casa de la Palabra Florida, as\u00ed como a la expresi\u00f3n art\u00edstica en la Casa de Pintura y la Casa del Arte de la Representaci\u00f3n. Tambi\u00e9n destacan la Casa de la M\u00fasica, la Casa de Danzas Tradicionales y la Casa del Coraz\u00f3n de la Madera, donde el arte se vive como pr\u00e1ctica comunitaria.<\/p>\n\n\n\n<p>Asimismo, el CAI incorpora espacios orientados a la preservaci\u00f3n y difusi\u00f3n cultural, como la Casa de Medios de Comunicaci\u00f3n, la Escuela de Museolog\u00eda Ind\u00edgena y la Casa de Turismo Comunitario, que contribuyen a documentar y proyectar la cultura totonaca hacia nuevas generaciones.<\/p>\n\n\n\n<p>La programaci\u00f3n incluye talleres, presentaciones esc\u00e9nicas como Los siete dioses abuelos, medicina tradicional, actividades en torno a la milpa y recorridos comunitarios, ofreciendo una experiencia integral que conecta arte, naturaleza y espiritualidad.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>El Kantiy\u00e1n, ser\u00e1 sede de ceremonias y di\u00e1logos guiados por abuelas y abuelos. Xalapa, Ver., martes 17 de marzo de 2026.- El Centro de las Artes Ind\u00edgenas (CAI), Xtaxkgakget Makgkaxtlawana, reconocido como Patrimonio Cultural Inmaterial de la Humanidad, ser\u00e1 uno de los principales espacios de Cumbre Taj\u00edn, Tapaxawan: alegr\u00eda que une culturas. Del 20 al 22 de marzo abrir\u00e1 sus 16 casas-escuela para compartir la riqueza cultural, espiritual y comunitaria del pueblo totonaca. En este espacio vivo, la experiencia cultural se construye a partir de saberes transmitidos de generaci\u00f3n en&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":121386,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,10618],"tags":[],"class_list":["post-121385","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-destacadas","category-eventos-culturales"],"jetpack-related-posts":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121385","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=121385"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121385\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":121391,"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121385\/revisions\/121391"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/media\/121386"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=121385"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=121385"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.noticiasperfil.com\/index\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=121385"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}